background
logotype

Jąkanie zostawić w spokoju?

Jąkanie jest jedną z najczęściej spotykanych wad mowy (ok. 1%). Częściej jąkają się chłopcy niż dziewczynki. U dorosłych i dzieci powyżej 6 roku życia jest to zawsze zaburzenie płynności mowy i jedynie terapia psychologiczno – logopedyczna może im pomóc. Jeśli jąkanie pojawi się nagle między 2 – 3 rokiem życia – będzie to tzw. jąkanie rozwojowe. Dziecko może powtarzać głoski (t – t – tata), sylaby (ma – ma – mama), całe wyrazy (kot, kot, kot)), robić pauzy. Dlaczego tak się dzieje?

Jąkanie rozwojowe przypada na okres kształtowania się mowy dziecka. Dla płynności mówienia najważniejsza jest koordynacja mięśni oddechowych, głosowych (krtani) i artykulacyjnych (mięśni języka, warg i podniebienia miękkiego). Jest to bardzo skomplikowany proces. Większość dzieci uczy się mówić spontanicznie i bezwiednie. Niektórym sprawia to trudność. Najczęściej matka i osoby z najbliższego otoczenia poprawiają dziecko w obawie, że zacznie się jąkać. Proszą o powtarzanie wyrazów i zdań. Niecierpliwią się, gdy przerwy w mówieniu są dłuższe. Irytują się, że ten sam wyraz dziecko raz wymawia płynnie, a innym razem z wysiłkiem. Takim zachowaniem uświadamiają dziecku jego trudności w mówieniu i utrwalają tę cechę mowy u dziecka. Jeśli w tym okresie nie będziemy zwracali uwagi na sposób mówienia malucha, to jego jąkanie może równie nagle ustąpić, tak jak nagle się pojawiło.

Co możemy dla niego zrobić?

  • Nie poprawiajmy dziecka, nie strofujmy, nie naśladujmy i nie ośmieszajmy.
  • Postarajmy się mówić wolno i wyraźnie. Dziecko naśladuje naszą mowę.
  • Posługujmy się prostym językiem.
  • Nie przerywajmy dziecku, gdy ma coś do powiedzenia.
  • Nie nakłaniajmy do publicznych wystąpień, deklamacji wierszyków…
  • Zachęcajmy dziecko do śpiewania i mowy szeptem. To bardzo pomaga w płynności mówienia.
  • Starajmy się, aby nasza mowa nie była zbyt natarczywa i głośna.
  • Stwórzmy ciepłą, serdeczną i pełną akceptacji atmosferę wokół dziecka.
  • Poświęćmy dziecku więcej czasu na wspólne zabawy, spacery, itp.

Czego nie wolno robić?

  • Nie robić z jąkania problemu rodzinnego!
  • Nie kierować uwagi dziecka na jego sposób mówienia. Unikać uwag typu: Mów wolniej. Powtórz jeszcze raz. Nie denerwuj się.
  • Nie diagnozować, nazywając każdą niepłynność jąkaniem.
  • Nie zawstydzać, nie wyśmiewać, nie okazywać zniecierpliwienia.
  • Nie omawiać przy dziecku jego niepłynności w mówieniu.

Należy też:

  • Ograniczyć oglądanie telewizji, słuchanie głośnej muzyki, oglądanie bajek wyzwalających strach i agresję.
  • Ograniczyć uwagi krytyczne i kary. Jak najszybciej udać się do logopedy.
Copyright© 2021 Słyk Jolanta